Teken

Een teek is een spinachtig diertje dat zich vastbijt in de huid van een zoogdier om daar bloed op te zuigen. Dan zwelt het millimetergrote diertje op tot een grijzig bolletje van meer dan 1/2 cm.
Na enkele dagen laat de teek vanzelf los en kan zich na die bloedmaaltijd ontwikkelen tot een volgende levensfase. Een teek begint z’n leven als een larve en ontwikkelt zich via een aantal tussenstadia, in 2-3 jaar tot een volwassen teek.
Teken leven vooral in bossen en struiken. Ze zijn het meest actief bij vochtige en warme omstandigheden.
Het risico om een teek op te lopen is er vooral bij boswandelingen, maar ook in duingebieden, parken en tuinen komen ze voor. Vanuit het struikgewas laten ze zich vallen op een passerend warmbloedig dier; mens, hond of kat bijvoorbeeld.
Voor de mens is het risico groter naarmate er meer onbedekte huiddelen zijn, want de teek heeft alleen belangstelling voor een blote mensenhuid.
Uiteraard is het al niet een plezierig idee dat er een beestje in je eigen lijf of dat van je huisdier zit.
Maar de bestrijding is vooral belangrijk omdat teken ziekten op mens of dier kunnen overbrengen.

Overdraagbare ziekten
Ziekte van Lyme
De van oudsher in Nederland voorkomende teek Ixodes ricinus is overbrenger van de bacterie die deze ziekte veroorzaakt. Naast de mens is de hond mogelijk ook gevoelig voor de ziekte van Lyme.
Bij de mens kan enkele weken na een infectie een rode ring ontstaan om de plek van de tekenbeet. Later kunnen een griepachtig gevoel en vermoeidheid, gewrichtsklachten en soms aandoeningen van het zenuwstelsel ontstaan.
Bij twijfel kan bloedonderzoek helpen bij de diagnose.
Bij honden is het moeilijk de diagnose ziekte van Lyme met zekerheid te stellen, ook niet met een bloedtest. Veel gezonde honden hebben antistoffen en zijn dus ooit met de bacterie in aanraking geweest zonder er ziek van te worden.
Een rode ring om de plek van de tekenbeet wordt vrijwel nooit gezien.
Het verdere ziekteverloop zou vergelijkbaar zijn aan dat bij de mens; kreupelheid door gewrichtsklachten en algemeen ziek zijn met koorts en sloomheid.

De ziekte is goed te behandelen als in een vroeg stadium een behandeling met antibiotica wordt ingesteld. Als niet tijdig wordt behandeld dan kunnen er chronische klachten ontstaan, die blijvend zijn.
Op de website www.saag.nl staat uitgebreide informatie over de ziekte van Lyme bij de mens.
Niet alle teken zijn besmet met de bacterie en de infectie vindt pas plaats nadat de teek meer dan 24 uur aan de huid gehecht zit. Dat betekent dat het oplopen van de ziekte minimaal is als teken binnen 24 uur verwijderd worden.

Babesiosis
Sinds vorig jaar worden in Nederland ook hier en daar Dermacentor teken gevonden.
Deze teken brengen de ziekte Babesiosis over en kwamen voorheen alleen in warmere gebieden voor.
Tegenwoordig moeten we er dus rekening mee houden dat ook honden die niet in het buitenland geweest zijn Babesiosis kunnen hebben.
Verschijnselen zijn koorts, bloedplassen en soms geelzucht. Ook deze ziekte is goed te behandelen als tijdig de juiste medicijnen worden toegediend.
En net als bij de ziekte van Lyme is het risico klein als de teek meteen de eerste dag wordt verwijderd

Tekenbestrijding
Het is dus van belang om teken snel te verwijderen of liever nog te voorkomen.
Om een teek te verwijderen moet deze zo dicht mogelijk bij de huid worden vastgepakt en daarna met een draaiende beweging en een geleidelijke kracht uit de huid getrokken worden.
Gebruik van een tekenpincet geeft goed houvast en voorkomt dat er in het lijf van de teek wordt geknepen. Als gevolg van knijpen in het lijf (en ook bij het verdoven met alcohol) kan de teek vlak voor het verwijderen nog even de inhoud uit z´n lijfje in de gastheer persen.
Na het verwijderen kunt u het plekje ontsmetten met alcohol of betadine.
Als er een klein stukje van de monddelen van de teek in de huid blijft zitten is dat niet erg. Een teek kan niet meer aangroeien en een achtergebleven stukje wordt, net als een splinter door een lichte ontstekingsreactie uit het lichaam verwijderd.

De preventie van teken kan op verschillende manieren.
Voor katten en honden zijn er pipetjes voor op de huid beschikbaar en er bestaan ook tekenbanden.
Deze middelen zorgen dat de teek zich niet meer vasthecht of anders heel snel weer afvalt. Voor honden bestaat er ook een tablet die gedurende 3 maanden werkzaam is tegen vlooien en teken.
Vraag in de kliniek naar de mogelijkheden. Onze assistentes kunnen u goed adviseren!

Utrecht 18 juli 2007
Uit het “Tick Busters” onderzoek van het Utrecht Centrum voor Teken-gebonden Ziekten van de Faculteit Diergeneeskunde blijkt dat er naast de bekende Nederlandse teken nu steeds meer buitenlandse teken worden gevonden in Nederland. Vooral honden zijn daar de dupe van.
De periodes waarin ‘buitenlandse’ teken actief zijn, wijken bovendien af van de periodes die tot nu toe in Nederland gebruikelijk waren. Tegenwoordig vormen teken het hele jaar door een bedreiging voor honden. Hierdoor kunnen zij ernstige en soms zelfs fatale ziekten krijgen.
Het onderzoek werd uitgevoerd door de inzameling van teken via dierenartsen uit heel Nederland gedurende de periode juli 2005 tot en met oktober 2006. Er werden 4.298 teken ingezonden naar het UCTD, afkomstig van 1761 honden en 695 katten uit 249 dierenartsenpraktijken.

Uit dit persbericht blijkt dat preventie en bestrijding van teken van veel belang is, niet alleen in de zomer maar het hele jaar door.

01-07-2016